Mogelijke waarde: werking, begrippen en belangrijkste voorwaarden

Kort antwoord

Met “mogelijke waarde” bedoelen nabestaanden en polishouders meestal: de waarde die een uitvaartpolis op een bepaald moment kan hebben als u (later) afziet van voortzetting. In voorwaarden wordt dit vaak concreet gemaakt als afkoopwaarde en/of een premievrije waarde (waarde zonder dekking). Welke waarde er precies bestaat, hoe die wordt berekend en wat er gebeurt als de verzekering stopt, hangt af van uw polisvoorwaarden.

Definitie en afbakening

Een veelvoorkomende vorm van “mogelijke waarde” is de afkoopwaarde. In de (DELA) voorwaarden wordt afkoopwaarde omschreven als de waarde van de verzekering op het moment van afkoop die de verzekeraar bepaalt volgens een actuariële rekenmethode, onder aftrek van kosten. De voorwaarden geven ook aan dat de hoogte van die kosten kan worden aangepast en dat kosten worden gepubliceerd op de website van de verzekeraar.^[1]

In het bredere “Gevolgen”-perspectief gaat “mogelijke waarde” vooral over situaties waarin u rechten niet (meer) volledig kunt benutten, bijvoorbeeld omdat u de verzekering stopt, premievrij maakt of afkoopt. Dan is de vraag: is er waarde, wat is die waarde en wat levert dat op bij de actie die u overweegt.

Hoe het werkt

Opbouw en waardevorming Een verzekering kan gedurende de looptijd waarde ontwikkelen. In de praktijk ziet u dat terug in begrippen als afkoopwaarde of premievrije waarde. Bij afkoop wordt (volgens de voorwaarden) de afkoopwaarde bepaald volgens een rekenmethode en met aftrek van kosten.^[1]
Moment van stoppen bepaalt wat er geldt U krijgt niet altijd dezelfde uitkomst als u later stopt dan wanneer u eerder stopt. Daardoor kan “mogelijke waarde” op verschillende momenten anders zijn. Dat is vooral relevant als u een wijziging voorbereidt en u wilt weten welke gevolgen aan een bepaalde einddatum of stopdatum hangen.
Geen waarde betekent: geen aanspraak Als er (tijdens de looptijd) sprake is van bepaalde situaties rond de verzekeringnemer/premiebetaler, kan een verzekeraar de verzekering stopzetten met gevolgen voor aanspraken. In de polisvoorwaarden staat bijvoorbeeld dat als de verzekering wordt opgezegd als er geen waarde in de verzekering aanwezig is, er dan geen rechten kunnen worden ontleend; is er wel waarde, dan kan de verzekering worden bevroren.^[2]

Wat kan verschillen

Er zijn meerdere punten waarop polissen kunnen verschillen, ook binnen hetzelfde thema “Gevolgen”:

Welk waardebegrip van toepassing is: bij de ene polis is dat vooral afkoopwaarde, bij een andere polis komt premievrije waarde duidelijker terug.
Berekeningswijze en kosten: afkoopwaarde wordt (in het DELA-fragment) expliciet bepaald volgens een actuariële rekenmethode met aftrek van kosten; de hoogte van kosten kan worden aangepast en wordt gepubliceerd.^[1]
Wanneer er wel/niet waarde aanwezig is: de polisvoorwaarden beschrijven dat bij een (vorm van) stopzetting onderscheid wordt gemaakt tussen situaties met waarde en situaties zonder waarde.^[2]
Invloed van poliswijzigingen op dekking: als uw polis niet meer doorloopt, kunnen dekking en daarmee samenhangende aanspraken stoppen. Voor het deel “dekking stopt” kunt u bijvoorbeeld ook lezen hoe dat werkt in het overzicht rond dekking stopt: werking, begrippen en belangrijkste voorwaarden.

Voorbeeld met aannames (zonder advies)

Stel: u overweegt uw polis te beëindigen. U gaat dan na:

Of er op dat moment sprake is van een afkoopwaarde (of een vergelijkbare waarde) en hoe die is berekend (met kosten en rekenmethode).^[1]
Of er voorwaarden zijn waarin de verzekering wordt opgezegd of bevroren, afhankelijk van de aanwezigheid van waarde.^[2]

Als u alle relevante regels rond stoppen naast elkaar legt, kunt u beter begrijpen waarom “mogelijke waarde” in de ene situatie wél en in de andere situatie niet (of anders) leidt tot een bruikbaar bedrag.

Controlepunten

Gebruik deze punten als praktische checklist bij het begrijpen van “mogelijke waarde” en de gevolgen daarvan:

Zoek in uw polisdocumenten het waardebegrip Kijk of er woorden staan als afkoopwaarde of premievrije waarde en welke definitie en berekening daarbij hoort. Voor afkoopwaarde is het bijvoorbeeld belangrijk dat kosten worden afgetrokken en dat kosten kunnen worden aangepast.^[1]
Controleer of er situaties zijn waarin waarde ontbreekt of de polis wordt bevroren In de polisvoorwaarden wordt beschreven dat bij bepaalde omstandigheden de verzekering kan worden opgezegd wanneer er geen waarde aanwezig is, of bevroren wanneer er wel waarde is.^[2]
Lees hoe verzekerde informatie gevolgen kan hebben Bij gezondheids- of informatiekwesties kan dat effect hebben op uitkering of rechten. In een gezondheidsverklaring-fragment wordt bijvoorbeeld genoemd dat onjuist of onvolledig invullen gevolgen kan hebben voor de uitkering, en dat een verzekeraar bij te weinig of verkeerde informatie kan stellen dat dat effect heeft.^[3]
Leg de link met dekking/uitkeringsgevolgen “Mogelijke waarde” is niet los te zien van het bredere gevolg. In het overzicht kunt u daarom ook volgen:

mogelijke waarde
einde dekking: werking, begrippen en belangrijkste voorwaarden
geen toekomstige uitkering: werking, begrippen en belangrijkste voorwaarden
en, als afkoop of stop een rol speelt, dekking stopt: werking, begrippen en belangrijkste voorwaarden.

Bronnen

DELA, Algemene voorwaarden, p. 1
Polisvoorwaarden uitvaartverzekering, p. 6
Toelichting gezondheidsverklaring, p. 9